Trễ một kỳ trả nợ có bị nợ xấu không? Cách xử lý

Nhiều người đi vay thường rơi vào trạng thái bất an khi kỳ hạn thanh toán cận kề mà chưa chuẩn bị đủ tài chính, lo sợ rằng chỉ cần trễ hạn một lần là sẽ bị ghi nhận nợ xấu trên hệ thống CIC và đánh mất cơ hội vay vốn sau này. Tuy nhiên, quy định thực tế không quá khắt khe như vậy. Hồ sơ chỉ bị coi là nợ xấu khi tình trạng chậm trả kéo dài trên 90 ngày (từ nhóm 3 trở lên). Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn chi tiết về 5 nhóm nợ CIC, những hệ lụy đi kèm và quy trình xử lý tối ưu khi bạn đối mặt với nguy cơ chậm thanh toán.

Trễ một kỳ trả nợ có bị nợ xấu không?

Trễ một kỳ trả nợ thường chưa bị xếp vào nợ xấu. Theo phân loại của Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC), nợ xấu chỉ tính từ Nhóm 3 trở lên, tức là chậm trả trên 90 ngày. Trễ một kỳ trả nợ tiêu chuẩn (thường khoảng 30 ngày) chỉ làm khoản vay chuyển từ Nhóm 1 sang Nhóm 2 (nợ cần chú ý), chưa phải nợ xấu nhưng đã có dấu hiệu cảnh báo.

Tuy nhiên, việc bị xếp vào Nhóm 2 vẫn ảnh hưởng đến khả năng xin vay mới trong khoảng 12 tháng sau khi tất toán, và phí chậm trả cộng lãi quá hạn vẫn áp dụng từ ngày đầu tiên trễ. Để hiểu sâu hơn về cơ chế phân loại nhóm nợ, bài nợ xấu là gì giải thích toàn cảnh hệ thống CIC và cách lưu trữ thông tin tín dụng.

Cách phân loại 5 nhóm nợ

Bảng dưới tổng hợp 5 nhóm nợ theo quy định hiện hành, kèm thời gian chậm trả và tác động đến khả năng xin vay mới.

Một điểm cần ghi nhớ là CIC ghi nhận nhóm nợ ở mức cao nhất trong số các khoản vay đang có của người vay. Nếu bạn đang có 3 khoản vay, trong đó 1 khoản bị Nhóm 2, thì hồ sơ tổng thể của bạn được đánh giá theo mức nhóm cao nhất khi xin vay mới.

So sánh hậu quả khi trễ dưới 10 ngày và trên 10 ngày

Ngưỡng 10 ngày là mốc quan trọng nhất với người mới trễ trả lần đầu vì đây là biên giới giữa Nhóm 1 và Nhóm 2.

5 cách xử lý khi biết mình sẽ trễ trả

Khi lường trước được sẽ không thể trả nợ đúng hạn, 5 hành động sau giúp giảm tối đa thiệt hại tài chính và bảo vệ lịch sử CIC.

Cách 1: Chủ động liên hệ tổng đài đơn vị cho vay trước ngày đến hạn

Nhiều đơn vị có chính sách gia hạn ngắn hạn (1 đến 7 ngày) hoặc cơ cấu lại lịch trả nếu được thông báo trước. Đây là phương án tốt nhất nếu chỉ trễ tạm thời. Báo trước thể hiện thiện chí và thường được xét duyệt thuận lợi hơn so với sau khi đã trễ.

Cách 2: Thanh toán một phần nếu chưa đủ toàn bộ

Trả được bao nhiêu cũng giúp giảm tiền lãi quá hạn và thể hiện thiện chí trả nợ. Một số đơn vị có thể không tính phí chậm trả nếu được trả một phần ngay trong vài ngày đầu. Trả một phần cũng giúp dư nợ gốc giảm, làm lãi của các kỳ tiếp theo nhẹ hơn.

Cách 3: Sắp xếp dòng tiền để thanh toán trong vòng 10 ngày

Đây là cửa sổ vàng để giữ khoản vay ở Nhóm 1. Tạm gác các chi tiêu không cấp thiết, vay ngắn hạn từ người thân (không tính lãi) nếu cần, để đảm bảo thanh toán đúng trong 10 ngày. Bài lập kế hoạch trả nợ gợi ý cách phân bổ dòng tiền trong tình huống căng.

Cách 4: Đề xuất cơ cấu lại lịch trả nếu khó khăn kéo dài

Nếu thấy không thể trả đủ trong 90 ngày, hãy gặp đơn vị cho vay để đề nghị giãn kỳ trả hoặc kéo dài kỳ hạn. Đây là cách hợp tác để tránh chuyển vào nhóm nợ xấu. Nhiều đơn vị có sản phẩm cơ cấu nợ riêng cho khách hàng gặp khó khăn tạm thời.

Cách 5: Theo dõi báo cáo CIC định kỳ

Sau khi xử lý xong phần chậm trả, kiểm tra báo cáo CIC sau 1 đến 2 tháng để xác nhận nhóm nợ đã được cập nhật đúng. Bài kiểm tra CIC miễn phí hướng dẫn cách truy cập báo cáo cá nhân chính thức.

Sau bao lâu thì lịch sử CIC được xóa?

Thời gian để xóa dấu vết nhóm nợ trên CIC phụ thuộc vào mức độ ban đầu của khoản trễ trả.

• Nhóm 1 với lịch sử chậm trả dưới 10 ngày thường không lưu lại dấu hiệu tiêu cực, được đánh giá tốt khi xin vay mới ngay sau khi thanh toán.
• Nhóm 2 sau khi tất toán cần khoảng 12 tháng duy trì lịch sử tốt cho các khoản khác để có cơ hội được duyệt vay mới tại đa số đơn vị.
• Nhóm 3 đến 5 (nợ xấu) theo quy định lưu trữ thông tin tín dụng, dấu vết nợ xấu được lưu trên CIC khoảng 5 năm sau khi tất toán. Trong thời gian này rất khó được duyệt vay tại đơn vị có giấy phép.

Nếu đang ở Nhóm 2 và lo lắng về việc xin vay tiếp theo, có thể đọc thêm bài nợ xấu có vay được không để hiểu chính sách của các đơn vị với từng nhóm nợ và cách xây lại lịch sử tín dụng.

Tóm lại, trễ hạn một kỳ chưa bị coi là nợ xấu trừ khi thời gian chậm trả vượt quá 90 ngày (Nhóm 3 trở lên). Việc trễ dưới 10 ngày giúp giữ khoản vay ở Nhóm 1, trong khi trễ từ 10 đến 90 ngày sẽ chuyển sang Nhóm 2 - mức cảnh báo ảnh hưởng đến hồ sơ tín dụng. Để bảo vệ lịch sử CIC, người vay nên chủ động liên hệ đơn vị cho vay trước hạn, ưu tiên thanh toán trong vòng 10 ngày và định kỳ kiểm tra báo cáo tín dụng cá nhân.